Problematische schulden in Groningen: waar in de provincie is de nood het grootst?

In 2025 had 8,3% van de Groningse huishoudens geregistreerde problematische schulden, iets minder dan het landelijk gemiddelde van 8,6%. Achter dat provinciale cijfer gaan grote verschillen schuil: in de ene gemeente heeft ruim 1 op de 9 huishoudens schulden, in de andere minder dan 1 op de 17. Problematische schulden ontstaan zelden door één gemiste betaling. Meestal begint het met een verandering in het inkomen of een onverwachte uitgave, waarna steeds minder ruimte overblijft om achterstanden in te halen.

Waar in de provincie zijn de meeste schulden?

Cijfers van het Sociaal Planbureau Groningen laten zien hoe het aandeel schuldenhuishoudens per gemeente verschilt. Pekela heeft het hoogste aandeel (11,1%), Westerkwartier het laagste (5,6%). Ook de gemeente Groningen scoort relatief laag (6,8%), ondanks veel huishoudens met een laag inkomen, verklaard door de grote groep jonge huishoudens en studenten in de stad, die minder vaak in de problematische schulden belanden.

Voor Noord-Groningen zelf tekent zich een gemengd beeld af. Het Hogeland zit met 6,2% ruim onder het provinciale gemiddelde, terwijl Eemsdelta met 9,3% juist boven het gemiddelde uitkomt en dicht bij gemeenten als Midden-Groningen en Veendam ligt. Ook binnen Noord-Groningen lopen de geldproblemen dus flink uiteen tussen dorpen en gemeenten.

Wie loopt het meeste risico?

Huishoudens tussen de 25 en 45 jaar hebben relatief vaker problematische schulden, net als eenpersoons- en eenouderhuishoudens, huishoudens met een uitkering en zelfstandigen met een onzeker inkomen. Voor deze groepen kan op tijd hulp zoeken veel verschil maken, bijvoorbeeld via schuldhulpverlening bij de gemeente of, wanneer zelfstandig beheer niet meer lukt, via bewindvoering in Groningen.

Hoe ontstaan problematische schulden?

Zolang het inkomen voldoende is voor de vaste lasten, hoeft een onverwachte rekening geen probleem te zijn. Dat verandert wanneer het inkomen daalt, bijvoorbeeld door ziekte, werkloosheid, minder werkuren, een scheiding of een terugvordering van toeslagen. Huur, energie en boodschappen krijgen dan voorrang, terwijl een andere rekening wordt uitgesteld. Blijft er de maand erna weer weinig over, dan moet die achterstand worden betaald naast alle nieuwe rekeningen, een tijdelijk tekort verandert zo ongemerkt in een terugkerend probleem.

Veel mensen proberen dit eerst zelf op te lossen: uitstel aanvragen, een betalingsregeling treffen of geld lenen van familie. Bij een eenmalige tegenvaller kan dat voldoende zijn, maar bij een structureel tekort verschuift de rekening vooral naar later. Een betalingsregeling komt namelijk boven op de normale maandlasten, waardoor wie al weinig ruimte heeft de regeling wel betaalt, maar vervolgens tekortkomt voor een andere rekening. Het overzicht verdwijnt zo meestal niet door één grote schuld, maar doordat meerdere achterstanden, betaaldata en regelingen door elkaar gaan lopen.

Waarom hulp vragen zo lang duurt

Mensen wachten vaak met hulp vragen omdat ze verwachten de achterstand zelf te kunnen inlopen: vakantiegeld, een belastingteruggave of extra werkuren lijken voldoende om de situatie recht te trekken. Zolang de huur wordt betaald en er boodschappen kunnen worden gedaan, voelt de situatie nog beheersbaar, terwijl de financiële ruimte achter de schermen kleiner wordt. Ook schaamte speelt een rol: geldproblemen worden al snel gezien als iets wat iemand zelf had moeten voorkomen, waardoor het moeilijk is om erover te praten.

Wie voortdurend moet kiezen welke rekening als eerste wordt betaald, richt zich vooral op wat op dat moment het meest dringend is. Zo ontstaat een patroon waarin vooral wordt gereageerd op nieuwe brieven en telefoontjes, zonder nog een volledig beeld te hebben van het totale bedrag dat openstaat. Juist wanneer overzicht nodig is, kan de spanning rond geldzaken ervoor zorgen dat iemand de administratie vermijdt.

Op tijd aan de bel trekken zorgt al snel voor een beter perspectief

Wie meerdere betalingsregelingen niet meer nakomt, niet meer weet welke bedragen openstaan of iedere maand nieuwe achterstanden maakt, kan contact opnemen met de eigen gemeente. Naast deze hulp is er ook de optie tot beschermingsbewind, die pas aan de orde komt zodra iemand zelf niet meer de financiën goed kan beheren. 

Loyaal Bewindvoering is een partij gevestigd in Groningen en begeleidt mensen in de hele provincie, ook in Noord-Groningen, bij wie het zelfstandig beheren van inkomsten, vaste lasten en financiële post niet meer lukt.

Vroeg hulp vragen betekent niet automatisch dat iemand onder bewind komt te staan of niets meer mag doen met zijn geld. Het zorgt er vooral voor dat duidelijk wordt hoe groot het probleem is en welke stap nodig is om weer overzicht te krijgen. En dat lucht op.